در قلمرو رسانه ها (۴)
روز 14 آوريل 1906 تئودور روزولت رئيس جمهور وقت آمريكا روش افشاگري روزنامه هاي آن زمان كه تلاش خود را تنها متوجه صاحبان كمپاني ها و بازرگانان و بانكها كرده بودند و به پر و پاي آنان مي پيچيدند «ماك ريكينگMuckraking» ناميد و گفت: افشاگري، وظيفه روزنامه نگار است كه اصلاحيه اول قانون اساسي ما دست او را باز گذارده است ولي نه اين كه تنها سراغ كمپاني ها و پولدارها برود و نگاهي به كارهاي بد ديگران نكند؛ ما سياستمداراني هم داريم كه با اعمال خود ـ تعمدي و يا سهوي ـ به جامعه خيانت مي كنند، و در افراد ديگر هم انحراف وجود دارد.
وي كه در يك نشست رسمي قوه مقننه شركت كرده بود افزود: روزنامه نگار پس از ورود به دفتر كارش بايد حب و بغض خود نسبت به افراد را كنار بگذارد و با ديدي منصفانه و بي طرفانه به جامعه و اعضاي آن و نهادها نگاه كند. اگر در فردي و يا موسسه اي عيبي عمومي مشاهده كند بايد حسنش را ببيند و با هم بسنجد و بنويسد تا مخاطب باور كند كه بي طرف است و نوشته او را به ذهن بسپارد و خواستار رعايت آن شود.
روزولت گفت: اين روزنامه نگاران وقتي وارد يك ساختمان مي شوند، به عظمت ساختمان و كار هايي را كه انجام مي دهد توجه نمي كنند و تنها كف اطاقها و راهروها را در جستجوي يك قطعه كثافت مي كاوند كه از ته كفش يك مشتري (رجوع كننده) جدا شده است و فقط آن را زير ذره بين قرار مي دهند و ذهن مردم را از كارهاي خوب برمي گيرند و آنان را منفي باف مي كنند به گونه اي كه گمان مي برند صاحبان كمپاني ها و ... تنها يك هدف دارند و آن غارت مردم است و خدمات آنها را در نظر نمي گيرند. من از قواعد و اصول و روشهاي روزنامه نگاري اطلاع چندان ندارم، اما مي دانم كه قانون اساسي دست آنان را باز گذارده كه عادلانه به مسائل نگاه كنند و دو جانبه بنويسند و تا چيزي برايشان ثابت نشده است درباره اش قضاوت نكنند كه نگاه مردم به قلم روزنامه نگار و نوشته هاي روزنامه است و مي دانيم كه مردم به همان گونه كه هنگام خوردن استيك (كباب) به فكر چگونگي پرورش گاو، ذبح و پخت و پز آن فرو نمي روند؛ در مورد روزنامه ها هم محصول را كه همان «نوشته» است مي بينند و ....
چون روزولت در اظهارات خود اشاره به وجود كثافت احتمالي در كف يك ساختمان كرده بود از همان روز به اين روش افشاگري يك جانبه «ماك ريكينگ» اطلاق شده است كه واژه مودبانه تر آن « مطبوعات زرد» است.
روزولت در نطق خود، نام دو روزنامه نگار را كه تندروهاي اين نوع افشاگري بودند (لينكن استيفنز Lincoln Steffens و ايدا تاربل Ida Tarbell ) بر زبان جاري ساخت. استيفنز در يك رشته گزارش، سوء عمل كمپاني استاندارد اويل را نوشته بود و «تاربل» تحت عنوان « مايه شرم شهرها» برضد ثروتمندان و بازرگانان افشاگري مي كرد كه گزارشهاي هر دو بعدا به صورت كتاب انتشار يافته است.
بايد توجه داشت كه روزنامه نگاري اينوستيگيتيو (تعقيب مسائل، همانند كاراگاه پليس) با ماك ريكينگ متفاوت است كه در ماك ريكينگ تنها بدگويي مي شود و در روزنامه نگاري اينوستيگيتيو شرح يك ماجراي مكشوفه (بد و خوب) مي آيد.
در ايران، ما جز يك نفر (ر. اعتمادي)، روزنامه نگار اينوستيگيتيو نداشته ايم كه نمونه بياوريم و كارهاي اعتمادي که در عين حال يک جامعه شناس و داستان نگار ناسيوناليست است مربوط به دهه هاي 1330 و 1340 است. نظام سابق از حقيقت يابي هاي اعتمادي خسته شده بود ولي جز ملي گرا (مصدقي) بودن بهانه اي براي بركنار كردنش نداشت و بالاخره براي خارج ساختنش از كار گزارشگري، وي را سردبير مجله جوانان كردند كه يك بار ورشكست شده بود و وي ظرف دو ماه، تيراژ اين مجله را به نيم ميليون نسخه رساند. اعتمادي اينك به داستان نويسي روي آورده و داستانهاي او در همه كشورها توسط فارسي زبانان خوانده مي شوند.
رفع توقیف از روزنامه روزگار
روزنامه روزگار که چندی پیش به دلیل شباهت به روزنامه شرق، از سوي هيات نظارت بر مطبوعات توقيف شده بود، با حكم قاضي حسينيان، اجازه انتشار دو باره گرفت.
مدير مسئولي اين نشريه را فرزانه خرقاني بر عهده دارد.
پرونده توقيف اين روزنامه در شعبه دادسراي كاركنان دولت مورد رسيدگي قرار گرفت و چون بين نظر بازپرس پرونده و نماينده دادستان اختلاف نظر وجود داشت، با ارجاع آن جهت رفع اختلاف به شعبه ۱۰۸۳ دادگاه عمومي، قاضي حسينيان نظر نماينده دادستان را تاييد كرد و دستور لغو توقيف روزگار صادر شد.
دوك دو ريشليو نخست وزير فرانسه دستور داد كه از 15 آوريل در سال 1820(187 سال پيش در روزي چون امروز) در فرانسه بارديگر سانسور مطبوعات كه انقلاب اين كشور آن را مطلقا ممنوع كرده بود برقرار شود كه با مخالفت احزاب چپ و راست و اعتراض انجمن هاي اديبان و روشنفكران رو به رو شد، و متعاقب آن اكثريت پارلماني را از دست داد و مجبور به كناره گيري شد و ميراث انقلاب محفوظ ماند.
ريشليو دو بار نخست وزير فرانسه شده بود كه دور اول نخست وزيري او در سال 1818 پايان يافته بود. او بمانند بسياري از اشراف فرانسوي در جريان انقلاب از فرانسه فرار كرده بود. ريشليو پس از فرار از وطن به روسيه پناهنده شده بود و از سوي تزار روسيه به او يك مقام دولتي هم داده شده بود.
خبر ورزشی با ترکیب جدید، روي پیشخوان
روزنامه خبر ورزشی، سر زنده و شاداب با سردبيري ناصر احمدپور از صبح پنج شنبه در سراسر كشور روي پيشخوان دكه هاي مطبوعاتي قرار گرفت. خبر انتشار قريب الوقوع اين نشريه روز چهارشنبه در اين وبلاگ پيش بيني شده بود. حسين واحدي پور توانست با تغيير سردبير و تني چند از همفكران او، نظر اكثريت كادر تحريريه خبر ورزشي را طي يك نشست طولاني شبانه، براي ادامه همكاري جلب كند و با جابجايي دفتر روزنامه و تلفن ها و امكانات جديد، انتشار آن را بيش از اين به تاخير نيفكند. توزيع روزنامه چنان كه پيشتر خبر داده بوديم، به شركت نشر گستر امروز با مديريت حجت اله جيرودي سپرده شده است. جيرودي به احتمال زياد تشكيلات مربوط به تحريربه سابق خبر ورزشي در محدوده ميدان ولي عصر را تعطيل خواهد كرد.
آدرس و تلفن هاي جديد روزنامه خبر ورزشي:
تهران - خيابان ميرزاي شيرازي، خيابان شهيد عزيزالهي (هشتم) پلاك ۲
تلفن ها: ۶ - ۸۸۹۳۹۵۷۱ نمابر ۸۸۸۰۲۳۶۶
حسین واحدی پور صاحب امتیاز و مدیر مسئول روزنامه خبر ورزشی، بسیاری از همکاران تحریریه سابق این نشریه پر طرفدار را برای تدارک دوره تازه انتشار آن به همکاری فرا خواند. در بین دعوت شدگان، جای خالی سردبیر و تنی چند از همفکران او جلب نظر می کند. احتمالا واحدی پور کار توزیع نشریه خود را نیز همچون گذشته به شرکت توزیع نشرگستر خواهد سپرد که مدیریت آن را حجت اله جیرودی بر عهده دارد. شرکت نشرگستر یک چندی جزو کارآمد ترین مراکز توزیع سراسری مطبوعات در کشور به شمار می آمد اما امروزه مرکز توزیع همشهری (توسعه رسانه)،و شبکه های توزیع روزنامه های ایران، جام جم و اطلاعات، به عنوان رقبای جدی آن به حساب می آیند. در تغییرات تازه روزنامه خبر ورزشی، محل تحریریه نیز عوض شده است. گفته می شود این روزنامه زودتر از موعدی که قبلا انتظار می رفت، انتشار دوباره خود را آغاز خواهد کرد.
مرد اول تحریریه همشهری درگذشت

موثر ترین عضو تحریریه سالیان دراز روزنامه همشهری، ساعتی پیش در پی یک دوره طولانی بیماری، دیده از جهان فرو بست. احمد رضا دریایی از نخستین روزهای شکل گیری این روزنامه، نقش اجرایی اصلی را در تحریریه هفتاد نفری همشهری بر عهده داشت و از هیچ کوششی برای توسعه و درخشش آن دریغ نکرد. ابتکار غلامحسین کرباسچی شهردار وقت تهران و تیزهوشی و لیاقت دستیار و مشاور نزدیکش مهدی جمالی بحری (مدیر کل وقت روابط عمومی شهرداری تهران) و ذوق و استعداد کم نظیر احمد ستاری (نخستین سردبیر روزنامه همشهری) در گزینش نیروهای کارآمد مطبوعاتی از بین رسانه های آن روزگار، و در کنار همه آنها،کاردانی مثال زدنی نخستین مدیر عامل همشهری مهدی کرباسچی در سازماندهی تشکیلات اداری، موجب تولد روزنامه ای شد که با گذشت ۱۵ سال، همچنان پر تیراژ و خود کفا به پیش می تازد و روزنامه های ایران و جام جم که با چند صد برابر بودجه و اعتبار و امکانات، برای رقابت با همشهری پایه گذاری شدند، هرگز به جایگاه مردمی همشهری نرسیدند و حسادت ها و کار شکنی ها و محدودیت توزیع همشهری در استانها نیز نتوانست به جایگاه بلند این روزنامه خدشه ای وارد سازد.
احمد رضا دریایی که بیشترین تجربه کار مطبوعاتی را در دوران جوانی در روزنامه اطلاعات به دست آورده بود، طی یازده سال فعالیت خستگی ناپذیر در همشهری، استعداد و توانایی خود را در خلق و شکوفایی یک نشریه اجتماعی مردم پسند و پر مخاطب به اثبات رساند و تا هر زمان که همشهری هست، نام او بر تارک این روزنامه خواهد درخشید همچنان که هیچگاه نمی توان نقش غلامحسین و مهدی کرباسچی و ستاری و جمالی بحری را در راه اندازی و توفیق این روزنامه به فراموشی سپرد.
احمد رضا دریایی در چند سال اخیر، به علت عارضه فراموشی، به تدریج از کار در روزنامه کناره گرفت و به افتخار بازنشستگی نایل آمد و روز ۱۲ فروردین امسال به علت تنگی نفس، توسط اورژانس به بیمارستان منتقل شد که پس از مداوا، به تشخیص پزشکان به خانه انتقال یافت. او آرام و در کنار همسر بی قرار و نگرانش، شامگاه سه شنبه در هنگامه اذان مغرب و عشا، دیده از جهان فانی فرو بست و به دیار باقی پر گشود. یادش گرامی باد.
روزنامه صبح ورزش لغو امتیاز شد
خبرگزاری فارس به نقل از یک مقام آگاه بعد از ظهر دوشنبه نوزدهم فروردین فاش ساخت که امتیاز نشریه نو انتشار صبح ورزش در سومین روز دوره جدید فعالیت خود لغو شده است.
اين مقام آگاه كه خواست نامش فاش نشود، افزود: رأي لغو مجوز اين روزنامه ورزشي امروز در جلسه هيات نظارت بر مطبوعات صادر شده است.
روزنامه صبح ورزش در روزهاي اخير با تغيير لوگوي خود و انتشار روزنامه با لوگوي شبيه به لوگوي خبر ورزشي منتشر ميشد.
اين روزنامه به موجب ماده 16 قانون مطبوعات لغو مجوز شده است.
دوست و دشمن بدانند !
کادر تحریریه خبر ورزشی، پایگاه تازه ای برای ادامه فعالیت خود پیدا کرد. آنان روز شنبه ۱۷ فروردین، نخستین شماره «صبح ورزش» را در قطع و اندازه همان خبر ورزشی منتشر کردند.
پیش از این، یک چندی صبح ورزش به صاحب امتیازی و مدیر مسئولی جلیل رضایی منتشر می شده که دوره جدید آن از دو روز پیش با مسئولیت حجت الله جیرودی به عنوان قائم مقام مدیر مسئول و دبیر اجرایی به دست چاپ سپرده شده است.
تلفن ها، آدرس دفتر روزنامه، کادربندی و نحوه صفحه بندی صبح ورزش، در همان سبک و سیاق خبر ورزشی است و همه خوانندگان خبر ورزشی، در دو روز گذشته روزنامه قدیمی خود را در قالب جدید بازیافته و آن را تهیه کرده اند. با سرعت عمل جیرودی و همکاران او برای انتشار روزنامه جدید، اکنون خبر ورزشی که ممکن است یک چندی چاپ نشود، با خطر از دست دادن مخاطبان انبوه خود روبرو است. با این همه صبح ورزش در یادداشت صفحه سوم خود با عنوان «دوست و دشمن بدانند» با امضای هیات تحریریه اعلام کرده است که جانشین خبر ورزشی نیست! این روزنامه در ۱۲ صفحه با قطع و ترکیب الگوبرداری شده از همان خبر ورزشی و با ۴ صفحه رنگی به قیمت ۲۰۰ تومان از صبح شنبه در کیوسک های مطبوعاتی سراسر کشور عرضه شده است.
متن یادداشت دوست و دشمن بدانند را در آدرس زیر بخوانید:
http://www.khabars.net/Detail.aspx?catid=454&cid=152728&iid=2574
اكنون كه سال 87 از سوي مقام معظم رهبري با تدبير و فراست به نام نوآوري وشكوفايي متصف گرديده، بارقه اميد به تحول و پيمودن چند گام ديگر به جلو براي دستاندركاران اين روزنامه مضاعف گرديده. در اين برهه تاريخي ـ سياسي ايران و جهان كه همگان به نقش بلامنازع واثرگذار رسانه اعم از ديداري و شنيداري و مكتوب واقفند، سياست روز تلاش دارد با بهرهگيري از تجارب گذشته و با استفاده از تمام ظرفيتها و پتانسيل موجود روزنامهنگاري در كشور و با گستردهتر كردن دامنه خوديها، نقش خود را در اعتلاي ايران اسلامي به ويژه در عرصه و رسالت خطير مطبوعاتي و اطلاعرساني ايفا نمايد.
اينك تحريريه روزنامه، ميقات راقمان متعهد، فهيم و دلسوزي خواهد بود كه قلب آنان براي ايراني توسعه يافته و پرآوازه ميتپد و كرشمه قلمشان اعتلا و پيشرفت كشور را ميجويد و مطالبه ميكند. لذا اميد دارم كه زين پس، نوشتهها و گزارشهاي روزنامه، زمينه برقراري ارتباطي دوسويه ميان ما و خوانندگان عزيز را فراهم آورد وتوجه آنان در ابعاد متنوع اطلاعرساني، فرهنگي، اجتماعي، تجزيه تحليل حرفهاي و كارشناسي مسائل خرد و كلان كشور را در همه حوزهها جلب نمايد. با اين نگرش، روزنامه متعلق به همه گروهها و جريانهايي است كه در چارچوب قانون اساسي و اصول مترقي آن فعاليت ميكنند و منعكس كننده نقاط قوت و مثبت عملكرد دستگاهها در همه اركان نظام خواهد بود و متعاقبا هيچ نهاد و جرياني از دامنه نقد منصفانه و مشفقانه اين جريده مستثني نخواهد بود ليكن يقينا به احوالات شخصي و خصوصي افراد ورود نخواهدشد .با اين توضيحات كوتاه اميد داريم كه بستري مناسب و پويا براي تضارب آراء و انديشهها فراهم آورده و معاندان نظام را به حلقه مخالفان و منتقداني دعوت كنيم كه نظرات و پيشنهادات خود را از مجاري صحيح به استماع متوليان امر ميرسانند.
در خصوص برنامههاي روزنامه سياست روز در شمارههاي بعدي با شما خواهم گفت و باور دارم تذكرات و پيشنهادات شما بسيار مغتنم خواهد بود. شاد، سلامت و سرافراز باشيد.
مديرمسئول
روزنامه سیاست روز در هشتمین سال انتشار خود با تغییراتی چند در کادر اجرایی و تحریری مواجه شد. از خانواده سیاست روز قبل از عید قرار بود نشریه نوگرا و حرفه ای تازه ای متولد شود که با ایرادهایی از وزارت ارشاد مواجه گشت و انتشار آن تا رفع اشکال به تعویق افتاد. خبر تازه از درون این واحد مطبوعاتی حاکی از آنست که اکنون خود روزنامه سیاست روز با تغییر و تحول تازه ای روبرو شده و در شماره روز شنبه هفدهم فروردین، نوید این تغییرات به مخاطبان و علاقمندان نشریه داده شده است. صاحب امتیازی سیاست روز را آقای مهندس علی یوسف پور و مدیر مسئولی آن را آقای پیر علی بر عهده دارند و بیشتر تغییرات در کادر اجرایی آن پدید آمده است. در نظر گرفتن سهم بیشتری از مطالب این نشریه تندرو نزدیک به جناح اصولگرای حاکم به شهروندان و اندیشمندان و سیاستمداران خودی، از جمله وعده های مدیر مسئول به مخاطبان دوره تازه فعالیت این رسانه است. قرار است از این تغییرات در شماره های بعدی نکات بیشتری انتشار یابد.
هنري ليوس موسس مجله تايم سوم آوريل 1898 در چين به دنيا آمد. پدرش يك مبّلغ مذهب پروتستان بود. وي پس از اتمام تحصيلاتش در چين، انگلستان و آمريكا و گرفتن ليسانس از دانشگاه ييل و فوق ليسانس تاريخ از دانشگاه آكسفورد وارد كار مجله نگاري شد. دانشجويان «ييل» هنري را به دبيري روزنامه دانشگاه انتخاب كرده بودند و همين گام، او را يك روزنامه نگار كرد. او با كمك يك دوستش در سوم مارس 1923 مجله تايم را منتشر ساخت و به كساني كه اندرز داده بودند «روزنامه» منتشر كند گفته بود كه يك مجله «خبر، تحليل، تفسير و عكس» هيچگاه كهنه خسته كننده نمي شود و هميشه مخاطب خواهد داشت و مخاطبانش طبقه روشنفكر جامعه خواهند بود، طبقه اي كه اعضاي آن رو به افزايشند. او سپس در سال 1930 مجله سياسي ـ اقتصادي فرچيون، در سال 1936 مجله پرتصوير لايف و به تدريج مجلات بسياري را بنا نهاد، به گونه اي كه در 1967، روزي كه درگذشت صاحب بزرگترين كمپاني انتشار مجله درجهان بود و در حسابش يكصد ميليون دلار پول داشت. تحت نام همين كمپاني اينك سي ان ان و چند دستگاه رسانه اي ديگر اداره مي شوند. هنري در طول عمر، سردبيري كل مجله هايش را به فرد ديگري نمي داد و خودش همزمان سردبيركل همه آنها بود.
هنري در سال 1941 در اوج جنگ جهاني دوم ضمن تحليل اوضاع جهان و درگيرشدن آلمان با شوروي در مقاله اي نوشت كه برنده اصلي جنگ جهاني دوم، آمريكا و قرن بيستم پس از پايان جنگ جاري (جنگ دوم)، قرن برتري آمريكا خواهد بود زيرا از ميدانهاي جنگ به دور است و آسيب آن چناني نخواهد ديد. كشورهاي ديگر، اگر هم بر آلمان و ژاپن پيروز شوند، آن چنان سنگين آسيب خواهند ديد كه به حالت سابق خود بازنخواهند گشت. هنري يك راستگرا، جمهوريخواه آمريكايي و ضدكمونيست بود و آشگارا امپراتوري مجله اي اش را برضد شوروي و دولت مائو در چين بكار مي برد كه پس از درگذشت او، مجله هايش تا حدي چهره بيطرفانه به خود گرفتند.
روزنامه خبرورزشي تعطيل شد
روزنامه خبرورزشي كه به عنوان پرتيراژترين روزنامه ورزشي كشور ، در حدود 10 سال به فعاليت خود ادامه داده بود ، با تصميم مديران اين رسانه به طور موقت تعطيل شد.
به گزارش ايرانيوز ، با تصميم مديران روزنامه ، خبرورزشي از ابتداي انتشار روزنامه هاي ورزشي در سال جديد منتشر نخواهد شد. البته بنا به گفته منابع آگاه خبرورزشي با تعطيلي 3 ماهه روبرو شده است و بعد از اين مدت بار ديگر به چاپ مي رسد اما اخبار رسيده حاكي از آن است كه اعضاي تحريريه اين رسانه قرار است به زودي كار انتشار روزنامه نگاه ورزشي را آغاز كنند.
خبر ورزشي طي چند سال گذشته به عنوان پرتيراژترين روزنامه ورزشي كشور منتشر مي شده است و طي اين مدت علاقه مندان زيادي پيدا كرده بود. شنيده ها حاكي از آن است اختلاف نظر برخي دستاندركاران اين رسانه دليل تعطيلي روزنامه بوده است.
گفتني است اين اتفاق درحالي به وقوع پيوست كه طي يكي دو روز گذشته اخبار ديگري درخصوص تعطيلي يكي ديگر از رسانه هاي پرطرفدار ورزشي نيز به گوش رسيده است.
روزنامه خبر ورزشی با صاحب امتیازی حسین واحدی پور پس از تغییرات اساسی در کادر مدیریت اجرایی، بعد از تعطیلات نوروز توسط تیم جدید منتشر خواهد شد. حضور حجت اله جیرودی و همکاران او از کادر اجرایی این روزنامه مطرح و پر خواننده کشور حذف شده است. خبر ورزشی با حدود یک صد هزار نسخه تیراژ، از جمله روزنامه های مطرح جامعه ورزشی نویسان است. جیرودی احتمالا کار اجرایی در یک نشریه ورزشی دیگر را برای خود و همکارانش بر عهده خواهد گرفت.
سال نو امسال برای مطبوعاتی ها مطلوب نبود. توقیف و تعطیل ۹ نشریه در آستانه نوروز، یک نسق گیری از رسانه های نوشتاری تلقی شد و آه تاسف و حیرت و تعجب را بر زبان پرسنل این نشریات و هزاران خواننده آنها نشاند. آنان در پایان سال ، آرزوی دریافت عیدی و پاداش هفته ها و ماهها دوندگی و تلاش خود را با تلخکامی روبرو دیدند و با بغض و اندوه، قول و قرارهای کار بیشتر و بهتر برای نشریات خود بعد از تعطیلات نوروز را لغو کردند و با دلشوره بیکار شدن و بیکار ماندن در بهار طبیعت، خبر خزان توقف انتشار رسانه شان را برای همسر و فرزندان هدیه بردند. دریغ از این سامانه نابسامان نویسندگی و روزنامه نگاری در این روزگار طاعون زده. نوروز خزان زده بر اهالی قلم تسلیت باد .



پیوندهای روزانه
جستجو
رسانه های جهان







